Wat is gekaarde wol? Gekaarde wol is wol waarvan de vezels met fijne metalen pinnetjes zijn losgemaakt en verdeeld. Daardoor ontstaat een luchtige laag of sliert wol die je kunt gebruiken om te vilten of garen van te spinnen.
Kaarden zegt iets over de bewerking, niet over het schapenras. Gekaarde wol kan dus van verschillende soorten schapen komen en zowel naturel als geverfd zijn.
Wat is gekaarde wol en hoe herken je die?
Gekaarde wol bestaat uit losse vezels die een luchtig geheel vormen. De vezels zijn door het kaarden uit elkaar gehaald en liggen niet allemaal precies in dezelfde richting. Trek je voorzichtig een plukje los, dan zie je de afzonderlijke vezels.
Je vindt gekaarde wol onder meer als kaardvlies: een brede, zachte laag die vaak opgerold wordt verkocht. Er is ook gekaarde wol in lontvorm. Dat is een lange sliert waar je gemakkelijk een stuk vanaf trekt. De vorm alleen vertelt niet of de wol gekaard of gekamd is.
Hoe wordt wol gekaard?
Voor het kaarden wordt geschoren wol meestal eerst gesorteerd en gewassen. Daarna gaat de wol tussen oppervlakken met veel fijne metalen pinnetjes. Die trekken de vezels uit elkaar en verdelen ze tot een gelijkmatige, luchtige massa.
Dat kan met handkaarden, twee borstels met metalen pinnetjes, of met een kaardmachine. Tijdens het kaarden kan ook een deel van het achtergebleven vuil loskomen. Toch is gekaarde wol niet automatisch helemaal vrij van plantenresten of wolvet.
Je kunt tijdens het kaarden ook verschillende kleuren of wolsoorten mengen. Zo ontstaat een gemengd vlies, zonder dat iedere vezel dezelfde kleur hoeft te hebben.
Het verschil tussen gekaarde wol en gekamde lontwol
Bij gekaarde wol zijn de vezels losgemaakt en verdeeld. Bij gekamde wol zijn de vezels verder geselecteerd en liggen ze grotendeels in dezelfde richting. Korte vezels en achtergebleven vuil worden daarbij zoveel mogelijk verwijderd.
Het woord lont beschrijft de vorm van de wol: een lange sliert. Een lont kan dus ook uit gekaarde wol bestaan. Staat er alleen “wol in lont” op een verpakking, dan weet je niet altijd welke bewerking de wol heeft gehad. Kijk daarvoor naar de productomschrijving.
Wat kun je met gekaarde wol maken?
De losse structuur maakt gekaarde wol bruikbaar voor verschillende technieken:
- Naaldvilten: met een speciale naald werk je de vezels in elkaar. Zo maak je bijvoorbeeld een dier of een ander figuur. Luchtige basiswol is handig om eerst de vorm op te bouwen.
- Natvilten: met water, zeep en wrijving verbind je de vezels tot een lap of vorm. Dunne lagen kaardvlies zijn daarvoor makkelijk te verdelen.
- Spinnen: met een spintol of spinnewiel draai je de losse vezels tot garen. Het resultaat hangt onder meer af van de wolsoort en hoe je spint.
Niet elke gekaarde wol voelt hetzelfde aan. Voor een figuur kan een stevige wol prettig zijn, terwijl je voor iets dat op de huid komt liever een zachtere soort kiest. Controleer ook of de aanbieder de wol geschikt vindt voor de techniek die je wilt gebruiken.
Wil je kleine figuren naaldvilten, dan kun je beginnen met een pluk gekaarde basiswol voor de binnenkant en gekleurde wol voor de buitenlaag.