Gemerceriseerd katoen is katoen dat met natronloog is behandeld om de vezels gladder en sterker te maken. Die behandeling kan het katoen een subtiele glans geven en zorgt ervoor dat het kleurstof beter opneemt. Het blijft gewoon katoen: er wordt geen andere vezel aan toegevoegd.
Wat is gemerceriseerd katoen precies?
Merceriseren is een extra stap in de bewerking van katoen. Het katoen komt in contact met natronloog, een oplossing van natriumhydroxide. Daarbij zwellen de vezels op en verandert hun structuur. Het katoen wordt daarna zorgvuldig gespoeld. Tijdens de behandeling staat het vaak onder spanning, wat helpt om de vezels glad te maken en glans te geven.
De behandeling kan plaatsvinden bij losse draden, maar ook bij een geweven of gebreide stof. De mate van glans en het gevoel van het eindproduct hangen niet alleen af van het merceriseren. Ook de gebruikte draad, de manier waarop de stof is gemaakt en andere behandelingen spelen mee.
Het verschil met niet-gemerceriseerd katoen
Gemerceriseerd katoen kan er gladder en iets glanzender uitzien dan vergelijkbaar katoen dat niet is gemerceriseerd. Het kan ook sterker zijn en kleurstof beter opnemen. Daardoor kunnen kleuren helder overkomen, al hangt de uiteindelijke kleur ook af van het verfproces.
Niet-gemerceriseerd katoen heeft vaak een mattere uitstraling. Wat je mooier vindt, is persoonlijk. Zoek je een T-shirt met een subtiele glans en een verzorgd oppervlak, dan kan gemerceriseerd katoen passen. Houd je juist van een matte, meer natuurlijke uitstraling, dan heeft onbehandeld katoen mogelijk je voorkeur.
De behandeling is geen garantie dat een kledingstuk langer meegaat. De kwaliteit van de vezels, de dikte van de stof en de afwerking van de naden tellen ook mee. Een label met het woord ‘gemerceriseerd’ zegt dus niet alles over de kwaliteit.
Wat betekent 100% gemerceriseerd katoen?
Staat er 100% gemerceriseerd katoen op een product, dan bestaat het materiaal uit katoen dat deze behandeling heeft gehad. ‘100% katoen’ gaat over de samenstelling; ‘gemerceriseerd’ vertelt iets over de behandeling. Het zegt op zichzelf niets over hoe dik of zwaar de stof is.
Je kunt gemerceriseerd katoen tegenkomen in kleding, zoals T-shirts en tops, maar ook als garen voor handwerk. Bij garen kan de gladde draad ervoor zorgen dat gehaakte of gebreide steken goed zichtbaar zijn. Het resultaat hangt ook af van de dikte van het garen en de manier waarop je het verwerkt.
Heeft gemerceriseerd katoen nadelen?
De lichte glans is niet voor iedereen een voordeel. Ook kan de stof anders aanvoelen dan je verwacht: een glad oppervlak betekent niet automatisch dat een kledingstuk zacht of soepel valt. Voel daarom, als dat kan, aan de stof en kijk hoe het kledingstuk valt.
Voor de behandeling worden chemicaliën, water en energie gebruikt. Hoe groot de milieubelasting is, verschilt per fabrikant en hangt onder meer af van de verwerking van het afvalwater. Uit het woord ‘gemerceriseerd’ alleen kun je niet afleiden hoe verantwoord een product is gemaakt.
Vergelijk je twee katoenen kledingstukken, kijk dan niet alleen naar de behandeling. De glans en het oppervlak laten vaak goed zien of gemerceriseerd katoen past bij de uitstraling die je zoekt.